वासिङ्टन डिसी,– मध्य अफ्रिकाको एक लामो रक्तरंजित द्वन्द्व अन्त्य गर्न डेमोक्रेटिक रिपब्लिक अफ कंगो (डिआरसी) र रवाण्डा ले अमेरिका र कतारको मध्यस्थतामा ऐतिहासिक शान्ति सम्झौतामा हस्ताक्षर गरेका छन्। यसले खनिज सम्पदा भरिएको यस क्षेत्रमा स्थिरता ल्याउने आशा जगाएको छ।
युद्धविराम: दुबै देशले एकअर्काको क्षेत्रीय अखण्डताको सम्मान गर्ने र सशस्त्र समूहहरूलाई समर्थन नगर्ने।
निरस्त्रीकरण: गैर-सरकारी सशस्त्र समूहहरूले आत्मसमर्पण गर्ने, केही शर्तमा पुनःएकीकरण हुने।
शरणार्थी फिर्ता: विस्थापित र शरणार्थीहरू सुरक्षित फिर्ता गर्ने व्यवस्था।
सुरक्षा सहयोग: द्विपक्षीय सुरक्षा तन्त्र स्थापना गरी भविष्यमा द्वन्द्व रोक्ने।
आर्थिक सहकार्य: क्षेत्रीय व्यापार र खनिज (कोबाल्ट, लिथियम) विकासमा सहयोग।
यो सम्झौता अमेरिकी विदेश मन्त्री मार्को रुबियो र कतारी राजदूत मोहम्मद अल खुलाइफी को मध्यस्थतामा सम्पन्न भएको हो।
अमेरिकी राष्ट्रपति डनाल्ड ट्रम्प ले आर्थिक महत्त्व रेखाङ्कित गर्दै भने, “हामी कंगोबाट महत्त्वपूर्ण खनिज अधिकार सुरक्षित गर्दैछौं।”
कतारले एम२३ विद्रोही समूहसँग छुट्टै वार्ता गरेको छ, तर यो सम्झौतामा उनीहरू समावेश छैनन्।
एम२३ विद्रोहीले सम्झौतालाई मान्न अस्वीकार गरेका छन्।
रवाण्डाले डिआरसीले १९९४ को नरसंहारमा संलग्न एफडीएलआर समूहसँग सम्बन्ध विच्छेद गर्न माग गरेको छ।
कार्यान्वयन नै ठूलो परीक्षा हुने।
संयुक्त राष्ट्रसंघ: सम्झौतालाई स्वागत गरे तर पूर्वी कंगोको मानवीय संकटलाई “जटिल” भने।
अफ्रिकी संघ: यसलाई “अफ्रिकी कूटनीतिक जीत” भन्यो।
९० दिनभित्र रवाण्डी सेना फिर्ता हुने।
संयुक्त राष्ट्र शान्ति सेना (MONUSCO) ले निगरानी गर्ने।
एल जजीरा, रायटर्स
